Aangeboden door Haert
De Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten (WTTA) introduceert een nieuw toelatingsstelsel voor de uitleenmarkt, bedoeld om meer grip en transparantie in de markt te creëren. Het uitgangspunt van de wet is helder: organisaties mogen alleen nog arbeidskrachten ter beschikking stellen als zij officieel zijn toegelaten. Tegelijkertijd mogen organisaties die medewerkers inhuren alleen nog samenwerken met deze toegelaten partijen.
Waar de wet vaak wordt gezien als een verplichting voor uitleners, ligt de impact breder. Ook opdrachtgevers krijgen een actieve rol in het borgen van correcte inhuur. Dat maakt de WTTA niet alleen een onderwerp voor leveranciers, maar juist ook voor organisaties zelf. En daarmee voor de manier waarop externe inhuur vandaag georganiseerd is.
In de praktijk betekent de WTTA een duidelijke verschuiving. Waar organisaties nu vaak vertrouwen op hun leveranciers of intermediairs, ontstaat straks een eigen verantwoordelijkheid voor controle.
Als opdrachtgever moet je namelijk zelf nagaan of een partij is toegelaten en dit ook vastleggen. Dat is geen eenmalige check, maar een terugkerend onderdeel van het proces: vóór de start van een opdracht, bij aanvang en gedurende de samenwerking.
Deze verplichting maakt dat externe inhuur niet langer alleen draait om snelheid of beschikbaarheid, maar ook om aantoonbaar grip houden op wie via welke partij binnenkomt.
De vraag die de WTTA oproept, is daarom niet alleen of leveranciers straks zijn toegelaten. De belangrijkste vraag is of je als organisatie voldoende inzicht hebt in je eigen inhuurproces. Veel organisaties gaan ervan uit dat dat overzicht er is, maar in de praktijk blijkt vaak anders. Externe inhuur is geregeld verdeeld over meerdere afdelingen, contractvormen verschillen en er zijn regelmatig meer schakels in de keten dan vooraf zichtbaar is.
Juist daar raakt de WTTA. Wanneer dit inzicht nu ontbreekt, leidt de verplichte controle straks tot extra werk en complexiteit. Organisaties die voorbereid willen zijn, zullen hun inhuurproces minder versnipperd moeten maken en toewerken naar één duidelijke werkwijze.
Een belangrijk gevolg van de WTTA is dat controle niet langer een losse handeling is. Het controleren van toelating en het vastleggen daarvan moet onderdeel worden van het proces zelf. Dat betekent dat informatie over controles, zoals wanneer deze zijn uitgevoerd en wat de status van een leverancier was, structureel moet worden bijgehouden. De wet vraagt daarmee niet zozeer om een extra stap, maar om het anders inrichten van bestaande processen.
Om dit werkbaar te maken, is het essentieel dat duidelijk is wie verantwoordelijk is voor deze controles. De WTTA vraagt om het aanwijzen van een eigenaar, het trainen van betrokken afdelingen en het vastleggen van wanneer en hoe controle plaatsvindt. Zonder die duidelijkheid ontstaat het risico dat controle impliciet ergens in het proces ligt, waardoor deze afhankelijk wordt van individuen in plaats van ingebed is in de organisatie. De wet maakt duidelijk dat dit niet volstaat en vraagt om een vaste, herhaalbare werkwijze.
Naast het proces zelf, raakt de WTTA ook de manier waarop organisaties naar hun leveranciers kijken. De wet laat weinig ruimte voor onduidelijke ketens. Wanneer sprake is van doorleen, moeten alle betrokken partijen voldoen aan de toelatingsplicht. Dat betekent dat organisaties niet alleen naar hun directe leverancier kijken, maar ook inzicht moeten hebben in de bredere keten daarachter. Dit vraagt om meer transparantie en maakt het noodzakelijk om bestaande samenwerkingen en constructies opnieuw te beoordelen.
Hoewel de WTTA pas per 1 januari 2027 in werking treedt, ligt de voorbereiding nadrukkelijk in de periode daarvoor. Wachten tot het moment waarop het openbare register beschikbaar is, is te laat. Tegen die tijd moeten processen, verantwoordelijkheden en contractafspraken al ingericht zijn.
Organisaties die zich goed voorbereiden, beginnen daarom niet bij de controle op toelating, maar bij hun eigen inrichting: hoe externen binnenkomen, hoe dat wordt vastgelegd en wie daarvoor verantwoordelijk is.
Die basis bepaalt uiteindelijk of de WTTA een logische volgende stap wordt – of een ingrijpende aanpassing onder tijdsdruk.
Dit artikel is geschreven door Haert, inhuurspecialist voor de (semi) publieke sector.
Wil je meer weten over de strategische inzet van externe inhuur?
Dit handzame boekje biedt een praktisch én verdiepend kompas om bewust op externe inhuur te sturen.
Jouw kompas in de wereld van inhuur. Dit boekje met praktische inzichten, modellen en praktijkverhalen biedt inspiratie om bewust op externe inhuur te sturen.
